„I’m not miserable. I’m just not like them”, czyli dlaczego warto poznać Darię

„I’m not miserable. I’m just not like them”, czyli dlaczego warto poznać Darię

Artykuł nie zawiera spoilerów.

Dawno, dawno temu MTV robiło dobre i inteligentne kreskówki. Mówię o latach 1997–2002, kiedy to leciała Daria, czyli – moim zdaniem – najlepszy serial o licealistach, jaki kiedykolwiek nakręcono. W skrócie: nastoletnia Daria, wielbicielka książek, ironii i nielubienia ludzi, próbuje wytrzymać ze swoją rodziną (nadaktywnymi i zabieganymi rodzicami oraz pozornie próżną i cudownie denerwującą siostrą Quinn) oraz przeżyć liceum, w którym wydaje się, że (poza jej prawie równie cyniczną przyjaciółką Jane i nielicznymi wyjątkami) jest otoczona przez znacznie popularniejszych i znacznie głupszych od niej ludzi. Poniżej kilka powodów, dlaczego warto poznać Darię Morgendorffer.

Fot. MTV. Żródło:dammitdaria.tumblr

Fot. MTV. Żródło:dammitdaria.tumblr

Wielowymiarowi, rozwijający się bohaterowie

W kreskówkach bohaterowie rzadko się starzeją. W Darii natomiast widaćupływ czasu — akcja (całe pięć sezonów i dwa filmy) rozgrywa się w ciągu trzech lat jej liceum, można zaobserwować dorastanie bohaterki. Daria od początku serialu jest dość wyobcowana w swoim środowisku, a jej mechanizmem obronnym są wypowiadane beznamiętnym głosem cięte riposty i kamienna twarz. Przez cały serial bohaterka zachowuje swoją indywidualność, ale powoli uczy się nie traktować siebie tak strasznie poważnie i nawiązywać relacje z innymi. Bardzo ciekawie budowana jest jej relacja z rodzicami. Choć posiadają oni wiele własnych dziwactw, nie są stereotypowymi „złymi” ani „nadopiekuńczymi nierozumiejącymi” rodzicami – widać, że zależy im na córkach, ale mają problemy z dogadaniem się z nimi, a wina leży po obu stronach. Na początku serialu Daria uważa (jak wielu nastolatków), że rodzice jej nie rozumieją, że są upierdliwi, że lepiej zamknąć się w pokoju i z nimi nie rozmawiać. Jake i Helen martwią się nieprzystosowaniem i innością starszej córki, która woli siedzieć z nosem w książce zamiast spędzać czas z rówieśnikami, ale są strasznie zabiegani  i nie mają czasu się nią zająć, a do tego bardzo wiele od niej wymagają. Jednak w ciągu tych kilku sezonów (i dwóch filmów) Daria powoli uświadamia sobie, że nie tylko ona ma „ciężko” z rodzicami, ale i sama nie jest najłatwiejszym dzieckiem i zaczyna widzieć mamę i tatę w innym świetle. Zmiana, pewne wydoroślenie relacji pomiędzy rodzicami a bohaterką, a także pomiędzy siostrami jest ważnym i dobrze poprowadzonym wątkiem w całym serialu.

Fot. MTV. Źródło: dammitdaria.tumblr

Fot. MTV. Źródło: dammitdaria.tumblr

W Darii jest mnóstwo ciekawych i śmiesznych postaci (poza rodziną Morgendorfferów poznajemy różnych uczniów i nauczycieli Lawndale High oraz rodzinę Jane), zwłaszcza kobiecych. Przyjaźń Jane i Darii, dwóch niepopularnych dziewczyn, które połączyło poczucie humoru i poczucie inności, jest nie tylko źródłem wspaniałych dialogów, ale też ciekawym i prawdziwym pokazaniem szczerej kobiecej przyjaźni, tak rzadkiej w telewizji (każdy odcinek bez problemu zdaje test Bechdel). To śmieszne, że serial o dwóch inteligentnych dziewczynach to spin-off kreskówki o dwóch tępych chłopakach – jego twórcy, Susan Lewis Lynn i Glenn Eichler, pożyczyli główną bohaterkę z kultowej serii MTV Beavis i Butthead (to Ci, co tak rechoczą).

Fot. MTV. Źródło: yesdaria.tumblr

Fot. MTV. Źródło: yesdaria.tumblr

Ironia i Szczerość

Daria w dużej mierze opiera się na ironii, jednak nie tylko. Pod sarkazmem i cynizmem kryje się pewna szczerość i idealizm. Serial wyśmiewa głupotę i hipokryzję, ale nawet „wyśmiewani” bohaterowie mają często drugie dno. Serial porusza poważne tematy: depresję, alkoholizm, śmierć, feminizm bez zbędnego patosu i moralizowania.

Fot. MTV. Źródło: yesdaria.tumblr.com

Fot. MTV. Źródło: yesdaria.tumblr.com

Ważnym elementem każdego odcinka są powtarzające się elementy, takie jak zapowiedzi ulubionego, porażającego głupotą, programu telewizyjnego Darii i Jane pt.  Sick, Sad World (Chory, żałosny świat).  Oto kilka moich ulubionych cytatów:

Thomas Jefferson, philosopher, inventor, President, and keeper of one saucy journal. The Declaration of In My Pants, tonight, on Sick, Sad World

A vision of Christ in a half-eaten candy bar? Talk about my sweet lord! The Immaculate Confection, next on Sick, Sad World.

Is your toll collector wearing pants, a skirt, or nothing but a smile? Cold Breeze on the Interstate, next on Sick, Sad World.

Kolejnym powtarzającym się elementem serialu jest intertekstualność. W Darii aż roi się do nawiązań do literatury (głównie anglojęzycznej), od czytanych przez bohaterkę przy stole książek (zwróćcie uwagę na tytuły) do bardziej widocznych nawiązań, jak na przykład w Write Where It Hurts.  Przez cały odcinek Daria cierpi, bo musi napisać opowiadanie umieszczając w nim bohaterów, których zna, ale nie jest zadowolona ze swoich prób. Dzięki temu mamy szansę zaobserwować postacie kreskówki w sytuacjach zaczerpniętych m.in. z Makbeta czy powieści Jane Austen.  Tak samo warto obserwować, co akurat maluje Jane, bo na jej sztalugach można dostrzec ciekawe interpretacje znanych obrazów.

Fot. MTV.Źródło: yesdaria.tumblr

Fot. MTV.Źródło: yesdaria.tumblr

Tracy Grandstaff i Wendy Hoopes

Ten serial nie byłby tym samym, gdyby nie aktorzy podkładający głos, zwłaszcza Tracy Grandstaff, która wcieliła się w beznamiętnie mówiącą Darię. Tego nie da się opisać, musicie tego posłuchać:

Nie należy też zapomnieć o Wendy Hoopes, która dała głos aż trzem różnym postaciom: Jane, Quinn i matce Darii, Helen.

Fot. MTV. Źródło: joeyjeffyjamie.tumblr

Fot. MTV. Źródło: joeyjeffyjamie.tumblr

Podsumowując : Daria to ciekawy, inteligentny, DOBRY  serial, który bawi się konwencjami (mamy odcinek musicalowy, paintballowy, mamy zabawę sekwencjami sennymi). Spodoba się zwłaszcza tym, którzy czuli się wyobcowani w liceum (czyli chyba większości osób…). Jest to też skarbnica świetnych zwrotów i wyrażeń, o czym świadczy mnóstwo gifów i screencapów dostępnych w sieci, mimo że serial się skończył na długo przed modą „gifowania” popkultury.

Fot. MTV. Źródło: dammitdaria.tumblr

Fot. MTV. Źródło: dammitdaria.tumblr

Daria
sitcom/teen drama
USA, 1997–2002

Karolina Rybicka
Jako Rybka tworzy pół duetu odpowiedzialnego za bzdury na http://dobryfilmzlyfilm.wordpress.com/. Trochę tłumaczy, chociażby co to jest to dziwne coś, co właściwie studiuje. Uwielbia seriale BBC (zwłaszcza kostiumowe) i literaturę dziecięcą. Fascynują ją modernizacje klasyki literatury. Zajadle gra w Scrabble, lubi wracać do kochanych książek i filmów oraz bazgrać po sprzętach złotym pisakiem.

Karolina Rybicka

Jako Rybka tworzy pół duetu odpowiedzialnego za bzdury na http://dobryfilmzlyfilm.wordpress.com/. Trochę tłumaczy, chociażby co to jest to dziwne coś, co właściwie studiuje. Uwielbia seriale BBC (zwłaszcza kostiumowe) i literaturę dziecięcą. Fascynują ją modernizacje klasyki literatury. Zajadle gra w Scrabble, lubi wracać do kochanych książek i filmów oraz bazgrać po sprzętach złotym pisakiem.